កុលាលភាជន៍បុរេប្រវត្តិសាស្ត្រ ពី​ភូមិ​មូល​ មេមត់​


ដូច​លោក ហៀ​ង លាង​ហុង ដែល​បាន​សិក្សា​អំពី​បំណែក​​​​កុលាលភាជន៍ ដែល​លោក​សាស្ត្រាចារ្យ​របស់​យើង គឺ​លោក Groslier បាន​​មក​ពី​​កំណាយ​នៅ​ភូមិ​មូល មេមត់ ក្នុង​ខែត្រ​កំពង់ចាម​បច្ចុប្បន្ន កាលពី​ឆ្នាំ​១៩៦២ ហើយ​ដែល​សព្វថ្ងៃ​តម្កល់​នៅ​សារមន្ទីរ​ជាតិ​ភ្នំពេញ យើង​ជឿ​ថា​​ការស្រាវជ្រាវ​អំពី​បុរេ​ប្រវត្តិសាស្ត្រ​នៅ​កម្ពុជា នៅ​មានកម្រិត​នៅឡើយ​បើ​ប្រៀបធៀប​ទៅ​នឹង​ប្រទេសជិតខាង​ ។ ម្យ៉ាង​វិញ​ទៀត ជា​អកុសល​យើង​ក៏​ត្រូវ​ទទួលស្គាល់​ផង​ដែរ​​ថា រាល់​ការសិក្សា​ស្រាវជ្រាវ​របស់​និស្សិត​នៅ​សកល​វិទ្យាល័យ​ភូមិន្ទ​វិចិត្រ​សិល្បៈ ​ក៏​មិន​ត្រូវ​បាន​ផ្សព្វផ្សាយ​ផង​ដែរ ​។ សូម្បី​តែ​និក្ខេបបទ​បញ្ចប់​បរិញ្ញាបត្រ​បុរាណ​វិទ្យា របស់​ លោក ហៀ​ង លាង​ហុង ដែល​មាន​ចំណងជើង​ថា The pottery from the Groslier circular earthwork site stored in the National Museum, RUFA, 1999, Phnom Penh ក៏​ដូច្នោះ​ដែរ​ ។​

01

ស្ថានីយ​ភូមិ​មូល នៅ​កម្ពុជា និង វៀតណាម (​ឯកសារ ហៀ​ង លាង​ហុង​, ១៩៩៩)

02

(ស្ថានីយ​ភូមិ​មូល នៅ​ក្រែក និង បរិវេណ​ស្ថានីយ (​ឯកសារ ហៀ​ង លាង​ហុង​, ១៩៩៩)

លើស​ពី​នេះ​ទៀត អ្នកស្រាវជ្រាវ​បរទេស​ខាង​វប្បធម៌​អារ្យធម៌​ខ្មែរ ក៏​មិនសូវ​ដឹងឮ ឬ​រវល់​នឹង​ការ​ខិតខំ​ប្រឹងប្រែង​របស់​និស្សិត​ខ្មែរ​ដែរ​ ។ ផ្ទុយទៅវិញ ចំពោះ​យើង​ៗ​ជឿ​ថា ទោះបីជា​មិន​មាន​លក្ខណៈ​ពេញលេញ ឬ​សំយោគ​ក៏ដោយ ការស្រាវជ្រាវ​ទាំងឡាយ​របស់​និស្សិត​ខ្មែរ​បាន​បង្ហាញ​ពី​ចំណេះ​ចេះដឹង​ថ្មីៗ ​ដែល​គេ​ពុំ​ធ្លាប់​ដឹង​ឮ​ពី​មុន​មក​។ នេះ​ជា​គុណសម្បត្តិ​ដ៏​កម្រ ដែល​គេ​ពុំ​អាច​បដិសេធ​ ។​

គឺ​ប្រការ​នេះ​ហើយ ដែល​យើង​សូម​ស្រង់​ដោយ​បង្ខំចិត្ត​នូវ​គំនូស​ស្ដី​ពី​កុលាលភាជន៍​នា​សម័យ​ថ្ម​រំលីង ដែល​ជា​លទ្ធផល​នៃ​ការសិក្សា​ស្រាវជ្រាវ​របស់ លោក ហៀ​ង លាង​ហុង ដើម្បី​យក​មក​ផ្សាយ​ជូន​មតិ​មហាជន​ខ្មែរ​ឲ្យ​ជ្រាប​ ។​ ​សូម​ជម្រាប​ថា ការពិនិត្យ​លើ​គំនូស​កុលាលភាជន៍​​បុរាណ​ទាំងនោះ បង្ហាញ​ឲ្យ​យើង​ង​ដឹង​អំពី​សិល្បៈ​ស្មូន ឆ្នាំ នា​សម័យ​នោះ មាន​កម្រិត​ខ្ពស់ ហើយ​ប្រកបដោយ​ភាព​សម្បូរ​បែប​គួរ​ឲ្យ​កត់សម្គាល់​ ។ ដោយហេតុថា បុព្វការី​ជន​ខ្មែរ​មាន​ទេពកោសល្យ​ខ្ពស់​ក្នុង​វិស័យ​សិប្បកម្ម​រួច​ទៅ​ហើយ ។​

03

គំនូស​លើ​កុលាលភាជន៍ និង​ប្រភេទ​កុលាលភាជន៍ ស្ថានីយ​ Groslier (​ឯកសារ​គូរ​ដោយ ហៀ​ង លាង​ហុង​, ១៩៩៩)

04

គំនូស​ប្រភេទ​កុលាលភាជន៍ ស្ថានីយ​ Groslier (​ឯកសារ​គូរ​ដោយ ហៀ​ង លាង​ហុង​, ១៩៩៩)

ម្យ៉ាង​វិញ​ទៀត លក្ខណៈ​ប្រហាក់ប្រហែល​នៃ​កុលាលភាជន៍​ទាំងនោះ ក៏​ត្រូវ​បាន​​ជួបប្រទះ​នៅ​តាម​​ស្ថានីយ​មន​-​ខ្មែរ ឬ​ខ្មែរ​ដើម​ឯទៀត​ដែរ ក្នុង​ឧបទ្វីប​ឥណ្ឌូ​-​ចិន ដែល​គេ​បាន​រក​ឃើញ ​។ ដូច្នេះ​យើង​សង្ឃឹម​យ៉ាង​មាំ​ថា នៅ​ពេល​អនាគត​ខាងមុខនេះ យើង​នឹង​មាន​លទ្ធភាព​សិក្សា ប្រៀបធៀប លក្ខណៈ​នៃ​ប្រភេទ និង​ទម្រង់​កុលាលភាជន៍​នៅ​មេមត់​ទៅ​នឹង​កុលាលភាជន៍​របស់​សហគមន៍​មន​-​ខ្មែរ ដែល​បាន​រស់​នៅ​ក្នុង​ភូមិភាគ​ឥណ្ឌូចិន​យើង​នេះ ជាពិសេស​នៅ​លើ​ខ្ពស់​រាប​នៃ​ប្រទេស​​ថៃ​បច្ចុប្បន្ន និង​នៅ​ភូមិភាគ​កណ្ដាល​នៃ​ប្រទេស​វៀតណាម​ខាងត្បូង ​៕

ដោយ ៖ ម. ត្រាណេ

***

អត្ថបទ​ដើម ៖ CEN : កុលាលភាជន៍ សម័យ​បុរេ​ប្រវត្តិសាស្ត្រ មកពី​ភូមិ​មូល​នៅ​មេមត់​

Categories: រឿង​រ៉ាវ​អំពី​ខែត្រ​កំពង់ចាម | Tags: , , , | បញ្ចេញមតិ

Post navigation

ឆ្លើយ​តប

Fill in your details below or click an icon to log in:

ឡូហ្កូ WordPress.com

អ្នក​កំពុង​បញ្ចេញ​មតិ​ដោយ​ប្រើ​គណនី WordPress.com របស់​អ្នក​។ Log Out / ផ្លាស់ប្តូរ )

រូប Twitter

អ្នក​កំពុង​បញ្ចេញ​មតិ​ដោយ​ប្រើ​គណនី Twitter របស់​អ្នក​។ Log Out / ផ្លាស់ប្តូរ )

រូបថត Facebook

អ្នក​កំពុង​បញ្ចេញ​មតិ​ដោយ​ប្រើ​គណនី Facebook របស់​អ្នក​។ Log Out / ផ្លាស់ប្តូរ )

Google+ photo

អ្នក​កំពុង​បញ្ចេញ​មតិ​ដោយ​ប្រើ​គណនី Google+ របស់​អ្នក​។ Log Out / ផ្លាស់ប្តូរ )

កំពុង​ភ្ជាប់​ទៅ​កាន់ %s

ប្លក់​នៅ WordPress.com.

%d bloggers like this: